Związki lotne organiczne w materiałach hydroizolacyjnych pod posadzkę
Motywacją do tekstu stały się moje ostatnie konsultacje związane z budynkami gdzie namawiam inwestorów do wykonania lepszej hydroizolacji niż tylko folię budowlaną. Jako odpowiedź producentów i kierowników budowy dostaliśmy propozycję zastosowania papy na chudziaka pod posadzkę.
Cóż od paru lat pytam ludzi co sądzą o papie i jej wonności i zdania są szalenie podzielone…
-„Panie śmierdzi, jak odpaliłem podłogowe to w całym domu waliło”
-„Panie to powszechnie stosowane przez lata nic się nie działo, nie wymyślał”
-„Niby nie można, ale pod posadzką można ale trza dobrze wywietrzyć”
Jako inżynier budownictwa odpowiedzialny za proces budowlany nie mogę opierać się na opiniach na fejsie albo zapewnieniach producentów, tylko na jednoznacznie określonych dokumentach, które dają pewność, że element, który ulegnie zakryciu pod warstwami posadzki (do tego z ogrzewaniem podłogowym) nie będzie generował problemów zdrowotnych ani przykrych zapachów, po których klienta będzie musiał wyprowadzać się z domu albo będzie mi wystawiał rachunki za leczenie onkologiczne. Dlatego właśnie wstawiam ten tekst jako głos w dyskusji aby spróbować podejść do tematu pod kątem inżynierskim i obowiązujących przepisów.
Na wstępie zaznaczę, że nie czuję się kompetentny w zakresie oceny problemów związanych z certyfikacją materiałów do hydroizolacji. Poruszam temat w ramach dyskusji praktycznej i akademickiej. Chciałbym aby ktoś kompetentny kiedyś na te temat się wypowiedział.
Sam dobór systemu hydroizolacji dla budynku w mojej ocenie jest zadaniem bardzo trudnym i boli głowa bez myślenia o kwestiach zdrowotnych
-Dobranie wszystkich materiałów do warunków pogodowych i stanu wilgotności podłoża
-Dobór na odpowiednie obciążenie wilgocią
-Wymuszenie na geotechniku aby zbadał agresywność chemiczną gruntu (dużo domów jest na terenach poroloniczych)
-Wymuszenie na projektancie konstrukcji przekazanie informacji jakiej ochrony swoich elementów konstrukcyjnych potrzebuje
-Dobranie przepony poziomej tak aby zespoliła się z ewentualnym szlamem pod rdzeniami, schodami, słupami, faseta na ścianie fundamentowej
-Rozróżnienie związane z kolejnością nakładania materiałów (np. bitum na szlam) – producenci oczywiście nie dają jasnych tabeli i badań związanych z połączeniami
-Zapewnienie przyczepności materiałów mocowanych przez hydroizolację – Np. system ETICS nad gruntem powinien być klejony do szlamu cementowe a nie do bitumu.
-Zachowanie kolejności aby szlam w cokole był położony przed bitumem na ścianie fundamentowej
-Rozróżnienie gdzie zastosować szlam elastyczny a gdzie sztywny
-Dobranie izolacji ścian tak aby zapewnić przyczepność do izolacji rur przebijających ścianę
-Dobranie izolacji posadzki tak aby chroniła przed radonem, nie wydzielała substancji niebezpiecznych i jednocześnie połączyła się z podłożem, przeponą pod murem budynku, szlam przy rdzeniach, aby miała przyczepność do fafnastu rodzaju plastików od rur przebijających posadzkę oraz aby były zapewnione przemieszczenia oraz mostkowania rys posadzki
-Fafnaście innych…. Jak o tym myślę to łatwiej pierdo….. dysperbit i folię.
Inżynierowie budownictwa pracujący na większych budowach rzadko spotykaj się z problemami wykonania hydroizolacji w pomieszczeniach na stały pobyt ludzi bo większość budynków ma po prostu garaż podziemny. Prawdopodobnie też dlatego jest też problem z jednoznaczną certyfikacją produktów w zakresie wydzielania substancji niebezpiecznych bo uczestnicy procesu budowlanego nie mają okazji stawiać wymagań producentom, dostarczającym produkty na domy jednorodzinne gdzie prawo budowlane się nie przyjęło.
Czy posadzka stanowi ochronę przez związkami VOC ?
Nie mam doświadczenia laboratoryjnego ani badawczego w przedmiotowym zakresie. Związki szkodliwe wydzielane z materiałów hydoizilacyjnych są tak niewielkie, że opieramy się na pojęciu dyfuzji. Przez dylatacje posadzki od muru mogą przedostawać się zarodniki grzybów 3-10 μm a co dopiero cząstki do jednego nanometra. Oczywiście dyfuzja pod warstwami podłogi jest ograniczona, ale nie daje to pewności. Wg mnie chcąc zastosować niepewny wyrób trzebaby robić barierę dyfuzyjną z folii aluminiowej sklejaną na zakładach i podklejoną specjalnym masami do ścian (takie bariery/ekrany się robi jeżeli nie ma możliwości usunięcia materii organicznej grzybów, które powstał pod posadzką)
Jaki jest sens robienia zabezpieczenia przed materiałem wydzielających substancje niebezpieczne, który ma nas chronić przed innymi substancjami niebezpiecznymi z gruntu (radon lub materiały użyte do izolacji fundamentów)
Brzmi jak przesada…. Ale co ja zrobię. Nie umiem doradzać bez pewności.
Niech ktoś podzieli się doświadczeniem i wiedzą w komentarzach.
Wymogi przepisów techniczno-budowlanych
Poniżej uproszczony przegląd wymogów
Warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:
§ 313.
1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi i dla inwentarza żywego nie może być wykonany
z materiałów i elementów wyposażenia niespełniających wymagań przepisów odrębnych w sprawie dopuszczalnych stężeń
i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia.
2. Średnie wartości roczne ekwiwalentnego stężenia radonu w pomieszczeniach budynku przeznaczonego na stały pobyt ludzi nie mogą przekraczać dopuszczalnej wartości, określonej w przepisach odrębnych dotyczących dawek granicznych
promieniowania.
§ 314. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych.Ochrona czystości powietrza
§ 310. 1. Budynek przeznaczony na pobyt ludzi i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane
tak, aby w pomieszczeniach zawartość w powietrzu stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych
przez grunt, materiały i stałe wyposażenie oraz powstających w trakcie użytkowania zgodnego z przeznaczeniem pomieszczeń, nie przekraczała wartości dopuszczalnych, określonych w przepisach sanitarnych oraz bezpieczeństwa i higieny pracy.
2. Wymagania, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio do pomieszczeń przeznaczonych dla zwierząt.
3. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi, w którym jest wymagane zachowanie szczególnej czystości, stosowanie grzejników z rur ożebrowanych jest zabronione.
§ 311. Jeżeli w powietrzu wywiewanym z pomieszczenia występują niedopuszczalne stężenia substancji szkodliwych,
należy zastosować urządzenia unieszkodliwiające je przed wyemitowaniem do atmosfery.
§ 312. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, dla inwentarza żywego, a także do produkcji
i przechowywania artykułów spożywczych oraz farmaceutycznych nie może być wykonany z materiałów emitujących
związki (gazy, pary, pyły) szkodliwe dla zdrowia lub zapachowe w stopniu przekraczającym ich dopuszczalne stężenia.
2. Jeżeli związki, o których mowa w ust. 1, są emitowane przez materiały w niedopuszczalnym stężeniu jedynie przez
ograniczony czas, dopuszcza się ich stosowanie pod warunkiem, że użytkowanie budynku lub pomieszczeń, w których materiały te zostały zastosowane, nastąpi dopiero po upływie terminu karencji, a w przypadku materiałów emitujących zanieczyszczenia pyliste lub włókniste – po stwierdzeniu przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego osiągnięcia
stanu zanieczyszczenia powietrza, zgodnego z przepisami odrębnymi w sprawie dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników
szkodliwych dla zdrowia wydzielanych przez materiały budowlane, urządzenia i elementy wyposażenia.
W ramach tych zaleceń można przywołać parę rozporządzeń wywołanych z ustawy prawo budowlane, o prawie atomowy lub o ochronie środowiska (nie podejmuje się wymienić wszystkich rozporządzeń i zaleceń w tym zakresie a jeszcze pewnie jest pierdyliard unijnych):
Zapisy w normach
Dokonałem przeglądu norm do hydroizolacji. W wszystkich jest stawiany wymóg aby deklarować wydzielanie substancji niebezpiecznych „kupiuj wklej”.
Problem w tym, że chyba nie ma jednej z precyzowanej europejskiej tabeli jak należy badań i określać limity dla substancji szkodliwych (niech ktoś mnie wyprowadzi z błędu). Zastosowanie mają przepisy krajowe, które wg informacji w poprzednim rozdziale są na razie wycofane. Producent wystawiając deklarację właściwości na całą Europę musiałby określić w niej wymagania dla każdego kraju, w którym ten produkt jest sprzedawany.
Producenci rodzimy, którzy wystawiają deklarację w oparciu o normę polską lub o Krajową Ocenę Techniczną wydaje się, że mają łatwiej zadeklarować ten parametr. Krajowa Ocena Techniczna wymusza zadeklarowanie wszystkich parametrów zgodnie z procedurą opracowaną na potrzeby danego zastosowania w jednostce akredytowanej.
Przykład zapisów, normy od papy, które są zbieżne z innymi normami:
Norma zharmonizowana
EN 13969:2004/A1:2006 Elastyczne wyroby wodochronne — Wyroby asfaltowe do izolacji przeciwwilgociowej łącznie z wyrobami asfaltowymi do izolacji przeciwwodnej części podziemnych — Definicje i właściwości
Norma krajowa cytowana
PN-EN 13969:2006 wersja polska